Sevgi və evlilik

Qədim zamanlarda türk obalarında belə bir adət varmış: ərə gedən qızların cehizinə digər əşyalarla birlikdə bənövşəyi rəngli çəpkən də əlavə olunarmış. Çəpkən cehiz sandığının lap dibinə qoyular və qadının onu heç vaxt geyməməsi arzulanarmış.

Bənövşəyi çəpkən kişilərə qənim ola biləcək bir libas imiş. Çünki qadın o çəpkəni geyib evin damına, bacasına, kənd meydanına — hər kəsin görə biləcəyi bir yerə çıxsaydı, bu, «ərimi sevmirəm, ərim mənə əziyyət verir, könülsüz evləndim, boşanmaq istəyirəm, ağır vəziyyətdəyəm, mənə kömək edin» mənasına gələrmiş. Belə olanda kənd camaatı o qadına yardım edər, ərini isə qınayarmış. Bu, kişi üçün böyük ayıb sayılarmış.

Buna görə də kişilər ailədəki narazılıqları zorakılığa əl atmadan, mehribanlıqla, hörmətlə və güzəştə gedərək həll etməyə çalışarmışlar. Əks halda qadının bənövşəyi çəpkəni geyəcəyini bilərmişlər.

Arvadı bənövşəyi çəpkən geymiş kişi nəinki boşanmağa məcbur olar, hətta bir daha asanlıqla evlənə bilməzmiş. Çünki hamı bilirmiş ki, arvadına bənövşəyi çəpkən geydirən adamdan ər olmaz. Qadına hörmət etməyən, şiddət göstərən adama bir daha kimsə qız verməz, onun yenidən evlənməsi çox çətin olarmış. Deyilənə görə, məhz buna görə şiddətə məruz qalan qadınların sayı az qala yox səviyyəsində imiş.

Əgər bir qadın bənövşəyi çəpkənini geysəydi, o zaman axan sular durar, inək sağan, yun əyirən, kilim toxuyan əllər dayanar; yaşlı analar, nənələr işini-gücünü buraxıb bənövşəyi çəpkən geyməyə məcbur olmuş qadının müdafiəsinə qalxarmış.

Həmin anda ətrafda toy-düyün, zurna-qaval, nə əyləncə varsa, dayanarmış. Çünki qadının bənövşəyi çəpkən geyəcək qədər dara düşməsi ölüm qədər ağır hadisə sayılarmış.

Bənövşəyi çəpkən geymiş qadının əri evdən bayıra çıxa bilməz, çayxanaya gedə bilməz, kimsə də onun üzünə baxmazmış.

İbrət: Qadına qarşı zorakılıq qəbuledilməzdir. Cəmiyyət qadını qorumağı vicdan borcu bildikdə zülmə yer qalmır.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

— Dava-dalaşı ağacın yarpağına yaz ki, payız gələndə yarpaqlar quruyub tökülsün, dava-dalaş yox olsun.

— Qəzəbi buludun üstünə yaz ki, yağış yağsın, buludlar dağılsın, qəzəb yox olsun.

— Nifrəti qarın üstünə yaz ki, günəş çıxsın, qarlar ərisin, nifrət yox olsun.

— Dostluğu və sevgini yeni doğulmuş körpələrin qəlbinə yaz ki, onlar böyüsün, dostluq və sevgi bütün dünyaya yayılsın.

İbrət: Dava-dalaşı, qəzəbi və nifrəti ötəri şeylərə yaz ki, onlarla birgə yox olsun. Dostluğu və sevgini isə qəlblərə yaz ki, yaşayıb dünyaya yayılsın.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Universiteti təzəcə bitirib məktəbdə müəllim işləməyə başlamışdım. Bir gün müəllimlər otağında oturub şagirdlərin imtahan vərəqlərini gözdən keçirirdim. Qız şagirdlərin səhv cavablarını silib düzəldirdim ki, yuxarı sinfə keçmək üçün yaxşı qiymət alsınlar.

Bu an müəllimlər otağına bir nəfər girib maraqla qız şagirdlərin imtahan vərəqlərini niyə dəyişdirdiyimi soruşdu. Dedim: «Əgər bu qızlar imtahandan kəsilsələr, ataları onları məktəbdən çıxarıb on iki-on üç yaşında ərə verəcək. Amma yuxarı sinfə keçsələr, evlilik yaşları heç olmasa on beş-on altı olacaq. Bu müddətdə isə ən tənbəl şagird belə dərsdə mütləq nəsə öyrənəcək.»

Təxminən yarım saat sonra direktorumuz məni çağırıb müəllimlər otağında nə işlə məşğul olduğumu soruşdu. İmtahan vərəqlərini nəzərdən keçirdiyimi dedim.

— Müəllimlər otağında bir nəfərlə rastlaşmısan. Ona nə demisən? — deyə soruşdu.

— O adam məndən sizə şikayət etdi? — deyə soruşdum.

— Əsla yox! Adam yanıma gəlib məktəbə təftiş üçün gəldiyini, amma buna heç bir ehtiyac olmadığını dedi.

— Nədən? — deyə təəccübləndim.

Direktor onun sözlərini çatdırdı:

— Dedi ki, sizin müdrik bir gənc müəlliminiz var, ona mənim təşəkkürümü yetirin.

İbrət: Bir müəllimin kiçik qayğısı bir qızın taleyini dəyişə bilər. Erkən evlilik uşaqları elmdən məhrum edir; buna göz yummayaq.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Ata ilə yeni evlənən gənc oğlunun arasında belə bir əhvalat baş verir.

Ata oğlundan ağ kağız, qələm və pozan gətirməsini xahiş edir.

— Niyə? — deyə soruşur oğul.

— Sən gətir, — deyir ata.

Oğul qələm və kağız gətirir, amma pozan tapa bilmir.

— Get pozan da al gətir, — deyir ata.

Oğul çox təəccüblənir, amma gedib pozan alır, gətirib atasının yanında oturur.

— Yaz, — deyir ata.

— Nə yazım?

— Nə istəyirsən, yaz.

Oğul bir cümlə yazır.

— İndi sil, — deyir ata.

Oğul silir.

— Başqa bir cümlə yaz.

— Allah xatirinə, ata, nə istəyirsən?

— Yenə bir şey yaz.

Oğul yazır. Atası yenə yazdığını sildirir.

Bu yazıb-pozma bir neçə dəfə təkrar olunandan sonra ata soruşur:

— Kağız hələ də ağdır?

— Hə, ağdır, ata. Axı bütün bunlar nə deməkdir?

Ata əlini oğlunun çiyninə qoyub deyir:

— Oğlum, ailə həyatında da pozan lazımdır. Həyat yoldaşının bəzi səhvlərini bağışlamağı, üstündən keçməyi bacarmalısan. Onun da belə bir pozanı olmalıdır ki, sənin səhvlərini silə bilsin. Yoxsa ailə həyatınızın səhifəsi az vaxtda qaralar.

Əgər həyatınızda qarşılıqlı sevgi və hörmət gözləyirsinizsə, hər ikiniz bunu bir-birinizə göstərəcəksiniz. Pozanı isə əsla unutmayacaqsınız!

İbrət: Evlilik bağışlaya bilmək sənətidir. Sevgi və hörmətin davam etməsi üçün hər iki tərəf bir-birinin qüsurlarını «silməyi» bacarmalıdır.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Ailə quran gənc bir cütlüyə dünyagörmüş böyüklər belə nəsihət etdilər:

“Evliliyinizi başqalarının evliliyi ilə müqayisə etməyin. ‘Filankəsin əri belədir’ və ya ‘filankəsin arvadı elədir’ deməyin.

Qüsursuz insan axtarmayın; heç birimiz qüsursuz deyilik. Bir-birinizin keçmişini eşələməyin — keçən keçmişdə qalsın.

Həyat yoldaşınızdan ürəyinizdən keçənləri oxumasını gözləməyin. Bunu heç kim bacarmır. İstək və narahatlıqlarınızı açıq söyləyin, problemlərinizi danışıb həll etməyə çalışın.

Birgə həyatınız olsa da, hər birinizin öz dünyası olduğunu qəbul edin. Kirpilər bir-birinə tikanlarının imkan verdiyi qədər yaxınlaşır; həddən artıq yaxınlaşanda bir-birini yaralayırlar. Siz də bir-birinizin şəxsi sərhədlərinə hörmət edin.

Evlilikdə bir-birinizin sahibi və ya köləsi deyil, yol yoldaşı olun.

‘Hər şey həmişə gözəl olacaq’ deyə vəd verməyin. Bunun əvəzinə, ‘Çətinliyə düşsən, yanında olacağam’ deyin.

Gün ərzində incik qalsanız belə, yatmazdan əvvəl bir-birinizə ‘Gecən xeyrə qalsın’ deməyi unutmayın. Qoy sabahınız barışıqla açılsın.”

İbrət: Xoşbəxt evlilik müqayisədə və qüsursuzluq axtarışında deyil, açıq ünsiyyətdə, qarşılıqlı hörmətdə və şəxsi sərhədlərə ehtiramdadır.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Bilirsinizmi, nədən «gözlərindən öpərəm» deyilir?

Həsrətin acısını ən çox gözlər çəkir. Elə buna görə də vüsala ən çox onlar layiqdir.

İbrət: Ən çox həsrət çəkən vüsala ən çox layiqdir. Sevgi zəhmətini çəkənin haqqını qaytarır.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Gülü çox sulasan, çürüyər, az sulasan, quruyar. Qədərində sulasan, yaşayar.

İbrət: Sevgidə də, tərbiyədə də ölçü əsasdır. Nə həddindən artıq təzyiq, nə də laqeydlik — ölçülü qayğı canlı saxlayır.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Bütün duyğuların yaşadığı bir ada varmış.

Bir gün bu adanın batmaqda olduğu xəbəri yayılır. Duyğular adanı tərk etmək üçün təlaşla hazırlaşmağa başlayır.

Eşq adanı tərk etməyə tələsmir. Çünki bir möcüzənin onu qurtaracağına əminmiş kimi ən son ana qədər gözləyir. Ada tamam batmaqda ikən Eşq nəhayət yardım istəməyə qərar verir.

Bu anda Zənginlik çox böyük bir qayıqda adadan uzaqlaşırmış.

Eşq soruşur: «Zənginlik, məni də özünlə apara bilərsənmi?» Zənginlik: «Xeyr, apara bilmərəm. Qayığımda küllü miqdarda qızıl və gümüşüm var, sənə yer yoxdur» deyir.

Eşq bu dəfə çox gözəl bir yelkənli qayıqda yol alan Təkəbbürə üz tutub kömək istəyir: «Təkəbbür, lütfən, mənə yardım et.»

Təkəbbür: «Sənə yardım edə bilmərəm, Eşq. Çox islanmısan, yelkənimi məhv edərsən» deyə cavab verir.

Kədər yaxınlıqda imiş. Eşq ondan da yardım istəyir: «Kədər, səninlə gələ bilərəmmi?»

Kədər: «Aman, Eşq, o qədər kədərliyəm ki, tək qalmağa ehtiyacım var» deyir.

Xoşbəxtlik Eşqdən uzaqda olmasa da, o qədər həyəcanlı imiş ki, Eşqin çağırışını eşitmir.

Birdən bir səs eşidilir: “Eşq, gəl, səni aparım!” Eşq elə sevinir ki, xilaskarının kim olduğunu soruşmaq ağlına gəlmir. Sahilə çatanda onu xilas edən orada qoyub yoluna davam edir.

Sahilə çıxınca ona nə qədər borclu olduğunu anlayan Eşq qarşısına çıxan bir müdrikə başına gələnləri danışır və soruşur: «Görəsən, mənə kömək edən kim idi?»

Müdrik: «O, Zaman idi» deyə cavab verir.

«Zaman? Axı niyə mənə kömək etdi?» deyə Eşq soruşur.

Müdrik gülümsəyir: «Çünki yalnız Zaman Eşqin nə qədər önəmli və dəyərli olduğunu bilir.»

İbrət: Yalnız zaman əsl eşqin dəyərini bilir. Səmimi sevgini zaman yaşadar, saxtasını isə söndürüb unutdurar.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Nələr çəkdi qadın bu dünyada...

Nağıllarda belə ona ya cadugər, ya ögey ana olmağı yaraşdırdılar...

Hekayələrdə qadın haqqında nələr söylənmədi.

Özü olmağa imkan vermədilər. Halbuki onu həyata can verən, övlad böyüdən, təmənnasız sevən insan kimi tanımalıydılar.

Qadın...

Saçı uzun, ağlı qısadır dedilər ona.

Əllərin unludur, otur yerində, kimsəyə qarışma dedilər ona.

Ah qadın, nələr çəkdin bu dünyada.

Qədrini bilən az oldu.

Az adam sevgini, qəlbini, yaxşılığını görə bildi.

Haqqını istəyəndə pis oldun, susanda saf.

Sevgini büruzə verəndə bəziləri sənin ağan olduğunu zənn etdilər.

Bəzən məhəbbətinlə göylərə qaldırdığın kəslər elə orada qalmağı üstün tutdu və səni unutdu.

Soruşmadılar ki, nə var, nə yox, necəsən.

Varmısan, yoxmusan demədilər.

Bir ruhunun olduğunu unutdular.

İnsan olduğunu unutdular.

Xəstələndirdilər, əzdilər, yox saydılar...

Sənsə yalnız gözəlləşdirmək, kömək etmək, yaxşılığa doğru dəyişmək istəyirdin.

Ruhun bu dünyada sevgiyə möhtac gəzdi.

Cənnətdən danışıb cəhənnəmi yaşatdılar.

Gözünün içinə baxa-baxa hətta orada gördüklərini də inkar etdilər. İçindən gələn fəryadını eşitmədilər.

O, ən çox ana olmağı sevdi, övladının gözlərinə sevgi ilə baxmağı sevdi. Bu dünyada ancaq övladının qucaqlaması ona səmimi gəldi.

İbrət: Qadına dəyər verilməyən yerdə nə dinclik, nə sevgi olar. Onun əməyini və qəlbini görmək cəmiyyətin borcudur.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Qadın səhər-səhər oyanıb güzgüyə baxır. Görür ki, başında üç tel saç qalıb.

«Hımm... — deyir. — Bu gün saçımı hörərəm...» Saçını hörür, günü də əla keçir...

Ertəsi gün oyanıb yenə güzgüyə baxır... Başında iki tel saç qaldığını görür.

«Hımm... — deyir. — Bu gün saçımı ikiyə ayıraram...» Dediyini edir və yenə gözəl bir gün keçirir...

Sonrakı gün oyananda güzgüdə başında bircə tel saç olduğunu görür.

«Eybi yox, olsun... — deyir. — Bu gün də at quyruğu edərəm...» Elə də edir və çox möhtəşəm bir gün keçirir...

Daha bir gün güzgüyə baxanda başında heç saç qalmadığını görür.

«Ay daaa!… — deyə sevinclə çığırır. — Nə yaxşı, bu gün heç saç dərdim yoxdur!»

İbrət: Həyata baxışımız əhvalımıza təsir edir. Xoşbəxtliyi yalnız başqasından gözləmə; çətin gündə də sevinməyə bir səbəb tapmağa çalış.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Qırmızı don anamın qarderobunda asılıb qalmışdı. Bütün ömrü boyu geydiyi köhnəlmiş, rəngi solmuş paltarların yanında bu qırmızı don sanki işıq saçırdı.

Anama dəyməyə gəldim və onu gördüyüm anda ömrünün son anlarını yaşadığını anladım.

Qırmızı donu görüb ona:

— Ana, nə gözəl dondur! Heç əynində görməmişdim, — dedim.

— Heç geymədim ki, — dedi astadan. — Otur yanıma, gözəl qızım, bu dünyadan köçmədən sənə bir dərs vermək istəyirəm.

Yatağın kənarına oturdum. Anam dərindən nəfəs aldı. «Çox vaxtım qalmadı» dedi və davam etdi:

— Sizə həmişə yaxşı şeylər öyrətdiyimi zənn etdiyim halda, çox yanlış şeylər öyrətdiyimi indi anladım.

— O nə sözdür, ana?

— Dinlə məni. Həmişə inandım ki, yaxşı qadın əvvəlcə özünü düşünməməlidir. Elə hey başqalarını düşünməliydim özümdən qabaq. Onun, bunun — hər zaman hər kəsin istəyini yerinə yetirməliydim. Mənim istəklərim isə başqalarının istəkləri altında əzilib qaldı. Kim bilir, bəlkə günlərin birində mənim də istəklərim gerçəkləşəcəkdi. Amma o gün heç gəlmədi. Bütün ömrüm fədakarlıqlarla keçdi — atan üçün, bacı-qardaşların üçün, sənin üçün etdiyim fədakarlıqlarla.

— Elədir, ana, bir ananın edə biləcəyi hər şeyi etdin.

— Ah, qızım, nə sənin üçün, nə də onlar üçün etdiklərimin mənə bir xeyri olmadı. Başa düşürsən? Özüm üçün heç vaxt heç nə istəmədim! Atan indi yan otaqda əsəbi halda divarlara baxır. Doktor ona son günlərimi yaşadığımı deyəndə yanıma gəldi və:

— Sən ölməməlisən, məni eşidirsənmi? Səndən sonra mən nə edəcəm? — dedi.

— Qızım, mən həmişə sizin üçün özümü oda-közə vurdum. Həftənin yeddi günü... Evdə ilk oyanan, son yatan həmişə mən oldum. Yanmış çörəkləri, ən kiçik tikələri həmişə mən yedim. Yığdığım hər qəpiyi geyiminizə, kitablarınıza xərclədim — çox vaxt lazımsız olsa belə. Ömrümdə bir dəfə də alış-verişə çıxıb özümə gözəl bir şey almadım. Sadəcə keçən il gördüyün o qırmızı donu aldım. Paltaryuyan maşının təmiri üçün saxladığım bir az pulum var idi. Donu alıb evə dönəndə atan məni çox pərişan etdi:

— Bu paltarı hara geyəcəksən ki? Operaya gedəcəksən yoxsa? — dedi.

Əslində, o haqlı idi. O paltarı, mağazada yoxlamaq üçün geydiyimdən başqa, heç geymədim.

— Ah, qızım, elə bilirdim ki, bu dünyada özünü unudan o biri dünyada xoşbəxt olar. İndi belə düşünmürəm. Məncə, Allah arzularımızı elə bu dünyada, sağ ikən gerçəkləşdirməyimizi istəyir. Bir möcüzə baş versə, bu yataqdan qalxsam, tamam başqa cür yaşayaram.

Anamın mənə son sözləri bunlar oldu:

— Qızım, — dedi, — mənim yolumla getmə. Söz ver mənə.

Anama söz verdim və o, son nəfəsini verdi.

İbrət: Özünü daim unudan insan bir gün öz arzularını yaşamadığını anlayır. Başqalarını sev, amma öz həyatının da qədrini bil.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

İnsanlar mübahisə edəndə niyə qışqırırlar? Adam sənin yanındadırsa, qışqırmaq nəyə lazımdır? Onunla sakit danışmaq olmazmı? Əsəbiləşəndə niyə qışqırırsan?

İnsanlar bir-birindən narazı olanda və mübahisə edəndə qəlbləri uzaqlaşır. Bu məsafəni qət etmək və bir-birini eşitmək üçün qışqırmalı olurlar. Nə qədər əsəbi olsalar, bir o qədər ucadan qışqırırlar.

Bəs insanlar aşiq olanda nə baş verir?

Onlar qışqırmır, əksinə, yumşaq danışırlar. Çünki qəlbləri çox yaxındır, aralarındakı məsafə isə çox azdır.

Sevgiləri daha da güclənəndə nə olur?

Artıq ucadan danışmağa ehtiyac duymur, pıçıldaşırlar. Sevgi onları daha da yaxınlaşdırır. Sonda pıçıltıya da ehtiyac qalmır: bir-birinə baxıb hər şeyi sözsüz anlayırlar. Bir-birini sevən iki insan belə yaxın olur.

Odur ki, mübahisə edəndə qəlblərinizin ayrılmasına imkan verməyin, aranızdakı məsafəni artıra biləcək sözlər deməyin. Çünki bir gün bu məsafə o qədər böyüyə bilər ki, geri dönə bilməzsiniz.

İbrət: Qışqırıq qəlblər arasındakı məsafənin səsidir. Mübahisədə o məsafəni böyüdəcək sözlər demə, yoxsa geri dönüş çətinləşər.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Keçmişdə bir evin pəncərəsinə qoyulan sarı çiçəklər “bu evdə xəstə var, buradan keçərkən səs-küy salmayın”, qırmızı çiçəklər isə “bu evdə yetkinlik yaşına çatmış qız yaşayır, danışığınıza diqqət edin” mənasını verərmiş.

İbrət: İnsanlara hörməti bəzən bir zərif işarə ilə də bildirmək olur. Xəbərdarlıq etmək üçün həmişə səsi ucaltmaq lazım deyil.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Günəşli bir gündə parkda oturan qadın yanında əyləşmiş kişiyə yelləncəkdəki qırmızı köynəkli uşağın onun oğlu olduğunu dedi. Kişi gülümsəyib mavi köynəkli uşağın da öz oğlu Cəmil olduğunu söylədi.

Bir az sonra saatına baxıb səsləndi:

— Cəmil, evə getmək vaxtıdır.

— Daha beş dəqiqə, ata, lütfən!

Ata razılaşdı. Bir müddət sonra yenə çağırdı, uşaq isə bir beş dəqiqə də istədi. Kişi yenə “yaxşı” dedi.

Qadın heyranlıqla söylədi:

— Nə qədər səbirli atasınız.

Kişi kövrək təbəssümlə cavab verdi:

— Bu, səbir deyil. Keçən il böyük oğlum Kamalı yaxınlıqdakı yolda sərxoş sürücü vurdu. Ona heç vaxt yetərincə vaxt ayıra bilməmişdim. İndi onunla daha beş dəqiqə keçirmək üçün hər şeyimdən keçərdim. Cəmillə bağlı eyni səhvi təkrarlamayacağıma söz vermişəm.

— O, hər dəfə beş dəqiqəlik oyun qazandığını düşünür. Əslində isə qazanan mənəm: oğlumu daha beş dəqiqə izləmək xoşbəxtliyini yaşayıram.

İbrət: Sevdiklərinlə keçirdiyin hər əlavə an bir nemətdir. Gec olmadan onlara bu gün beş dəqiqə də artıq vaxt ayır.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Uzun illər əvvəl Çində Li-Li adlı bir qız ərə gedir və əri ilə qayınanasının yaşadığı evə köçür. Çox keçmir ki, qayınanası ilə yola getməyin çətin olduğunu görür. Xasiyyətləri bir-birinə heç uyğun gəlmir, tez-tez mübahisə edirlər. Çin adət-ənənələrinə görə belə çəkişmələr xoş qarşılanmır, ətrafdakıların narazılığına səbəb olur.

Bir neçə aydan sonra bitib-tükənməyən gəlin-qayınana davası həm gənc qadının, həm də arada qalan ərinin həyatını cəhənnəmə çevirir. Li-Li bir çıxış yolu tapmaq ümidi ilə atasının köhnə dostu olan ədviyyatçının yanına gedib dərdini danışır. Yaşlı adam bitkilərdən dərman hazırlayıb ona verir. Tapşırır ki, üç ay ərzində hər gün bu dərmandan az-az qayınanasının yeməyinə qatsın. Guya zəhər az-az verilsə, qayınanasının ölümündə heç kim gəlindən şübhələnməyəcək.

Yaşlı adam ona tapşırır ki, heç kim, xüsusən də əri şübhələnməsin deyə qayınanasına mehriban davransın, onun üçün ən dadlı yeməkləri bişirsin. Li-Li sevinclə evə qayıdıb deyilənlərə əməl edir.

Hər gün dadlı yeməklər bişirir, qayınanasının payına damla-damla “zəhər” qatır. Şübhə oyatmamaq üçün onunla çox mehriban rəftar edir. Bir müddət sonra qayınanasının da münasibəti dəyişir: Li-Lini öz qızı kimi əzizləyir. Gənc qadının vicdanı sızıldayır. Peşman halda ədviyyatçının yanına gedib yalvarır ki, qayınanasını zəhərin təsirindən xilas edəcək bir dərman versin. Artıq onun ölməsini istəmir.

Yaşlı adam Li-Liyə baxıb gülür:

— Əziz Li-Li, sənə verdiyim sadəcə vitamin idi. Əsl zəhər sənin düşüncələrində idi. Sən qayınanana yaxşı davrandıqca o zəhər də yox oldu, yerini sevgiyə verdi. Beləcə, siz əsl ana-bala oldunuz.

İbrət: Əsl zəhər çox vaxt insanın öz düşüncələrində olur. Qarşındakına sevgi ilə yanaşdıqca nifrət əriyir, düşmən dosta çevrilir.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Biri dərvişdən soruşdu:

— Sınan qəlb yenə sevərmi?

— Hə, sevər, — dedi dərviş.

Adam yenə soruşdu:

— Bəs siz heç sınıq qabdan su içmisinizmi?

Dərviş cavab verdi:

— Siz deyin, heç qab sındı deyə su içməkdən əl çəkmisinizmi?

İbrət: Qəlb sınsa da sevməkdən əl çəkmir. Bir qab sındı deyə sudan əl çəkilmədiyi kimi, insan da sevməyə davam edir.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Məhkəmədə səksən yaşlı ər-arvadın boşanma işinə baxılırdı. Onların halı hamını kədərləndirmişdi. Hakim qətiyyətlə susan, gözləri ağlamaqdan çuxura düşmüş qadına baxıb asta səslə soruşdu:

— De görək, xala, niyə boşanmaq istəyirsən?

Yaşlı qadın dərindən nəfəs aldıqdan sonra qısılmış səslə sözə başladı:

— Bu adam yordu məni, düz əlli ildir bezdirdi məni həyatdan..., — dedi və susdu.

Salona uzun bir səssizlik çökdü. Sükutu bir jurnalistin foto-flaşı pozdu. Kim bilir, əlli illik bir həyatın ardından bu hadisə qəzetlərdə hansı başlıqla veriləcəkdi. Məhkəməni çoxlu jurnalist izləyirdi. Qadın nə deyəcəkdi? Hər kəs onu dinləyirdi. Yaşlı qadının gözləri doldu və o, davam etdi: — Bir sədəf çiçəyim var idi, çox sevdiyim... O bilməz... Əlli il əvvəl idi. O çiçəyi mənə verdiyi güllərin arasından qopardığım bir yarpağı cücərdib əkmişdim. Övladımız olmadı, bu çiçəyi övladım bildim. Bir müddət sonra çiçəyin solmağa başladığını gördüm.

O zaman söz verdim ki, hər gecə günəş doğmadan oyanıb bu gülü sulayacağam. Əlli il oldu, bu kişi bir dəfə də olsun gecə qalxıb ‹bu çiçəyi mən sulayım› demədi. Ta keçən gecəyə qədər... Bu gecə taqətim kəsilib yatmışdım, oyana bilməmişdim... Mən belə bir adamla əlli il keçirdim. Həyatımı, ümidimi, hər şeyimi verdim. Ondan heç nə görmədim. Sizi əmin edirəm, onsuz həyatımı daha yaxşı yaşaya bilərəm.

Hakim ağsaqqala müraciət etdi:

— Deyəcəyin bir şey varmı, baba? — deyə soruşdu.

Yaşlı adam əsasına söykənə-söykənə, üzündə günahkar bir ifadə ilə hakimə tərəf yönəldi və sözə başladı:

— Əsgərliyimi bağban kimi keçirdim. O bağçanın gözəl, sağlam böyüməsi üçün zəhmət çəkdim. Fatiməni də orada tanıdım. Ona ən gözəl çiçəklərdən buketlər verdim. Təzə evlənəndə boyun ağrısından şikayət etdiyi üçün onu həkimə apardım. Həkim: ‹Çox uzun müddət oyanmadan yatsa, boynundakı əzələlər sərtləşər, vəziyyəti pisləşər. Hər gecə yuxusuna ara verib oyansın, bir az gəzişsin› dedi. Xanım həkimin sözünü dinləmədi... Mənim də sözüm keçmədi... O günlərdə təsadüfən çiçəyimiz solmağa başladı. Mən ona: ‹Çiçəyi gecələr durub sulasan, cana gələr› dedim. Söz verməsini istədim, o da söz verdi...

Hər gecə onu oyatdım və seyr etdim. O sevdiyim qadını, övladı bildiyi çiçəyi sularkən seyr etdim. Hər gecə sanki o çiçək mən oldum...

Baba bir az susub yenidən sözünə davam etdi:

— Hər gecə o yatandan sonra mən qalxıb dibçəkdə yığılan suyu boşaldırdım. Sədəf çiçəyini gecə sulamaq yaxşı deyil, hakim bəy. Amma keçən gecə... Qocalıqdır, mən də oyana bilmədim. Çiçək bir gecə susuz qala bilərdi, amma xanımımın halı pisləşə bilərdi. Onu oyatmadığım üçün məni günahlandırdı. Mən də dinmədim...

O an jurnalistlər də daxil, salondakı hər kəs göz yaşları içində idi...

İbrət: Sevgi bəzən sözdə yox, illərlə səssizcə çəkilən qayğıda gizlənir. Sevdiyimizi qoruyaq, qəlb qırmaqdan uzaq duraq.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Belə deyirlər ki, bir bülbül bir ağ gülə aşiq olar... Hər gecə gedib onun yanına qonar, ona olan eşqini izhar edərmiş. Ağ gül isə bülbülün hisslərinə etinasızlıq göstərər, sevgisinə məhəl qoymazmış.

Bir gün bülbül yenə bütün cəsarətini toplayıb ağ gülün yanına qonar və onu dəlicəsinə sevdiyini bildirər. Amma gül: «Yaxamdan əl çək, mən səni sevmirəm!» deyə bülbülü acılayar. Bülbül nə qədər israr etsə də, gül onu rədd edər.

Bu sevgi o qədər güclü olar ki, bülbül çarəsizlikdən sarsılar, güldən əfv diləyib ondan bir tikan qoparar, var gücü ilə qəlbinə sancar və bəmbəyaz gülü qanı ilə qırmızıya boyayar!

Gül, gec də olsa, bülbülün onu həqiqətən çox sevdiyini anlayar. Amma nə fayda! Artıq çox gec idi. Bülbül qırmızıya boyanmış gülün budaqları altında əbədi olaraq gözlərini yumar.

O gündən bəri qırmızı güllər «SƏNİ SEVİRƏM» mənasını daşıyır.

İbrət: Sevginin dəyəri bəzən çox gec anlaşılır. Sevdiyinin qədrini vaxtında bil ki, sonra “artıq gecdir” deməyəsən.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

İki dost görüşür. Aralarında belə söhbət olur:

— Deyəsən, mən bir qıza vurulmuşam.

— Nə gözəl! Onun xəbəri var?

— Yoxdur.

— Bəs niyə yaxınlaşıb etiraf etmirsən?

— Deyərdim, amma rahatlığımın pozulmasından qorxuram. Durduğum yerdə başıma iş açıb eşqə düşərəm. Kinoya, teatra gedər, əl-ələ gəzərik. Sonra küsüb-barışmaq, “Ona niyə baxdın, buna niyə göz qoydun?” söhbətləri başlar. Axırı ayrılıq olacaqsa, bu qədər həngaməyə nə ehtiyac var?

Yaxşısı budur, elə uzaqdan sevim mən o qızı.

İbrət: Bəzən insan itirmək qorxusundan sevgisini dilə gətirməkdən çəkinir. Amma yaşanmamış sevgi də bir itkidir.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.

Unutmamaqdır,

çətin gündə arxa çevirməmək,

qapıları bağlamamaqdır...

Dostun ağlayarkən gülməmək,

hər acıya onunla bərabər köks ötürməkdir vəfa...

Sadəcə bir söz deyil...

Vəfa dostunla həmhal olmaq deməkdir,

yaralıya məlhəm,

susuza su,

vəfa anlamaqdır, tikanı var deyə gülü atıb getməməkdir.

İbrət: Vəfa çətin gündə tərk etməmək, tikanına görə gülü atmamaqdır. O, söz yox, əməldir.

Hekayələr açıq internet mənbələrindən alınmış, illüstrasiyalar isə süni intellektlə yaradılmışdır.